Terwijl de meeste toeristen haastig richting de Notre-Dame of het Louvre lopen, blijf ik staan bij de donkergroene houten kisten van de bouquinistes, de Parijse boekenverkopers.
Soms blader ik door vergeelde romans waarvan iemand tientallen jaren geleden de hoekjes heeft omgevouwen. Soms ontdek ik oude ansichtkaarten waarop iemand in sierlijk Frans schrijft dat hij "veilig in Parijs is aangekomen". En heel af en toe vind ik een boek waarin nog een gedroogd bloemetje tussen de pagina's ligt. Alsof de vorige eigenaar onbewust een klein stukje van zijn leven heeft achtergelaten. Dat zijn de momenten waarop Parijs voor mij geen stad meer is, maar een verzameling verhalen.
Een boekhandel onder de open hemel
De bouquinistes horen al eeuwen bij Parijs. Hun geschiedenis begint in de zestiende eeuw, toen rondtrekkende boekverkopers hun waar vanaf manden of eenvoudige karren verkochten. Destijds was het verkopen van boeken niet zonder risico. Er werd streng gecontroleerd welke teksten mochten worden verspreid en sommige verkopers werden zelfs vervolgd.
Pas in de negentiende eeuw kregen de boekverkopers vaste plaatsen langs de Seine. De bekende groene kisten verschenen en groeiden langzaam uit tot een herkenbaar onderdeel van het stadsbeeld.
Vandaag de dag staan honderden van die groene kisten verspreid over beide oevers van de Seine. Samen vormen ze misschien wel de langste openluchtboekhandel ter wereld. En eerlijk gezegd kan ik me de Seine nauwelijks voorstellen zonder hen.
Op zoek naar een verhaal
Ik koop lang niet altijd iets. Vaak vind ik het al genoeg om rustig te bladeren. Af en toe ontstaat er een gesprek. Over een schrijver. Over Parijs. Over een oude kaart die net is binnengekomen. Juist die ontmoetingen maken iedere wandeling anders.
Ik herinner me een oudere bouquiniste die glimlachend vertelde dat hij nooit wist welk boek zijn dag bijzonder zou maken. ‘Soms komt iemand precies dát exemplaar zoeken dat hier al jaren ligt,’ zei hij. ‘Dan heeft het boek eindelijk zijn nieuwe eigenaar gevonden.’ Ik vond dat een prachtige gedachte. Misschien wachten boeken inderdaad geduldig op de juiste lezer.
Meer dan alleen boeken
Natuurlijk liggen er romans van Victor Hugo, Émile Zola en Marcel Proust. Maar tussen de stapels ontdek je ook oude modebladen, zwart-witfoto's, gravures, affiches van vergeten tentoonstellingen en vergeelde stadsplattegronden. Voor mij zijn juist die kleine vondsten onweerstaanbaar. Er is altijd wel een die mijn aandacht trekt. Een boek waarvan de rug versleten is. Een oude foto die me doet afvragen wie erop staat. Een onbekende schrijver die misschien ooit beroemd was en nu alleen nog tussen deze groene kisten wordt herinnerd. Geen kostbare verzamelobjecten misschien, maar stukjes Parijs die een vorig leven hebben gehad en inspirerend kunnen zijn voor mij, als schrijfster.
Misschien is dat precies waarom ik zoveel van deze plek houd.
Als schrijver geloof ik dat een boek meer is dan papier en inkt. Dat iemand het ooit heeft vastgehouden, meegenomen op reis, cadeau heeft gekregen of met tranen heeft dichtgeslagen na de laatste bladzijde. Tussen de bouquinistes lijken al die verhalen nog even te blijven hangen. En telkens wanneer ik weer verder wandel langs de Seine, voelt het alsof ik niet alleen een paar oude boeken heb bekeken.
Ik heb even door de inspirerende verhalen van Parijs gebladerd.
Reactie plaatsen
Reacties